Door Jorrit Blaas.

Beste lezer, hoe vaak heb je de volgende dingen gehoord? Het Nederlandse onderwijssysteem…

  • leidt op tot werkloosheid,
  • is hopeloos verouderd,
  • is teaching to the test,
  • doodt creativiteit,
  • is er niet voor de leerling, maar andersom.

Geen zorgen, ook in Amerika zijn dit de grote uitdagingen. En geen paniek, ook daar worstelen ze met oplossingen. Bij de zoektocht naar oplossingen hoor ik de laatste twee dagen een stemmetje in mijn hoofd, die van mijn reisgenoot en collega-inspecteur Daniëlla die zich constant afvraagt: Waar is het begin? Hoe sluipen systemen een school binnen? Waar begint innovatie en hoe krijg je de juiste mensen mee?
Dit zijn moeilijke vragen, maar op eentje kan ik in ieder geval een antwoord geven: Waar is het huidige Amerikaanse onderwijssyteem ooit begonnen. Het antwoord: The Committee of Ten‘:

The Committee of Ten was a working group of educators that, in 1892, recommended the standardization of American highschool curriculum.

Kort door de bocht gaven zij de voorzet voor het indelen van leerlingen in leeftijdsgroepen en vakken, met name gebaseerd op datgene wat de toenmalige arbeidsmarkt nodig had. En de kritiek op het onderwijssysteem is dat we in al die jaren geen steek verder zijn gekomen. Mijns insziens wat onterecht, maar het is zeker de moeite waard om jezelf eens af te vragen: als er weer een committee of ten bij elkaar moet komen, wat zal de samenstelling van de groep zijn en wat zullen de aanbevelingen zijn?

Alle scholen die we hier bezoeken willen verandering. ‘Meer differentiatie!’ ‘Minder afrekenen!’ En dat dan op een erg Amerikaanse manier gebracht. Over de vraag wie die verandering daadwerkelijk moet verwezenlijken is onenigheid. ‘Flip the system!‘ ‘Shared leadership!‘ Of in het geval van het bezoek van vandaag aan het Cajon Valley Union School District: een sterke superintendent (vergelijkbaar met een schoolbestuurder met een vleugje inspecteur) die op een relatief topdown manier de structuur van differentiatie, gepersonaliseerd leren en een professionele cultuur in zijn 26 elementary en middle schools inbracht. Maar hé, het werkte wel.

Grappig is dat er continue ‘committees of ten’ zijn in Nederland. Bijvoorbeeld in de manier waarop de examenprogramma’s in het voortgezet onderwijs zijn vormgegeven. Hierbij vormen hoogleraren, vakdidactici en leraren gezamenlijk het curriculum onder begeleiding van een leerplanexpert van de SLO. Of de manier waarop de kerndoelen in het funderend onderwijs worden geactualiseerd (wat meer een ‘committee of hundred-and-twenty’ is). De toevoeging hiervan is dat deze groepen diverser van samenstelling zijn dan de originele committee of ten, oude, bebaarde, blanke mannen met hoge onderwijsfuncties en van goede achtergrond.

Het is juist in de diversiteit dat de kracht zit om nieuwe ‘committees of ten’ op te richten. Daarmee bedoel ik niet per se op landelijk gebied, sterker nog, juist niet. Juist binnen scholen en schoolbesturen kunnen er volgens mijn reisgenoten en mijzelf a) nog betere visies worden ontwikkeld, b) deze visies nog vaker worden ontwikkeld door een diversere groep en c) er uberhaupt voor worden gezorgd dat een leerling daadwerkelijk wat van die visie ziet.

Lijkt me heerlijk. Een oproep van een bestuurder:

“We gaan een visie ontwikkelen! Nee, nu echt… We gaan ‘the paradigm of one’ heroverwegen. En dat ga ik niet zelf doen. We gaan een commitee of ten vormen. Ik zoek een zwaar puberende leerling, een hipsterdocent, een ict-nerd, een bijna-overspannen middle manager, iemand met een ruitjesoverhemd en drie kleuren pen in zijn borstzak, een dromer, een doener, een denker, een alleskunner en een nietskunner. Belangrijkste vaardigheid: moet goed kunnen luisteren.”

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s

About Dick van der Wateren

Sinds voorjaar 2017 heb ik een filosofische praktijk, De Verwondering, in Amsterdam. Daar heb ik gesprekken met volwassenen zowel als jongeren. Ik sta voor de klas op het Eerste Christelijk Lyceum in Haarlem en begeleid dagelijks talentvolle en begaafde leerlingen die meer uitdaging nodig hebben, of coach leerlingen die een probleem hebben waar we samen een oplossing voor vinden. Ik heb een jarenlange ervaring als aardwetenschapper (o.a. in Antarctica en Afrika) en wetenschapsvoorlichter. Werken met jongeren is mijn passie. Voor mij zijn tieners zo'n beetje de leukste mensen. Ze hebben een enorme levenslust, zijn creatief, hebben originele ideeën - soms op het bizarre af - en kunnen zich nog alle kanten op ontwikkelen. Ik beschouw het als een voorrecht aan die ontwikkeling te kunnen bijdragen.

Categorie

onderwijs, studiereis

Tags